Op Wat u niet in de kranten leest zijn het afgelopen jaar minder stukken verschenen. Dat komt niet doordat de onderwerpen opdrogen, maar doordat een groeiend deel van mijn onderzoek en commentaar tegenwoordig verschijnt in het digitale tijdschrift Civis Mundi. Daar gaat het vooral over de staat van de Nederlandse rechtsstaat: de praktijk van de rechtspraak, de rol van grote dossiers en de manier waarop instituties omgaan met kritiek. Hieronder volgt een overzicht van de recente Civis Mundi-bijdragen over rechtspraak, met directe links voor wie zich verder wil verdiepen.
Civis Mundi biedt de ruimte die in de meeste media ontbreekt: langere, gedocumenteerde analyses van spanningsvelden tussen recht, macht en publieke verantwoording. Daardoor kunnen thema’s als klassenjustitie, belangenverstrengeling en rechterlijke verantwoording uitvoeriger worden behandeld dan in de reguliere journalistiek meestal mogelijk is. De artikelen sluiten daarmee nauw aan bij de inzet van deze blog: laten zien wat in de berichtgeving over rechtspraak en financiële schandalen vaak buiten beeld blijft.
Professionele cultuur, zwijgen en vernieuwing
– Civis Mundi Digitaal #162
Over een juridische beroepsgroep die zich online wel presenteert, maar het open debat over misstanden en hervormingen uit de weg gaat.
– Civis Mundi Digitaal #162
Hoe niet-gemelde nevenfuncties en persoonlijke relaties de schijn van partijdigheid creëren, terwijl het systeem die risico’s liever verzwijgt dan aanpakt.
– Civis Mundi Digitaal #163
Over de kloof tussen de morele toon van het Openbaar Ministerie en het handelen in gevoelige dossiers, waar transparantie en zelfcorrectie tekortschieten.
– Civis Mundi Digitaal #164
Een analyse van de structurele prikkels die partijdigheid in de hand werken en van de hoge drempel voor burgers om daartegen effectief op te komen.
– Civis Mundi Digitaal #164
Aan de hand van de metafoor van de dronken piloot wordt de vraag gesteld wanneer een professional zijn mandaat verspeelt, en waarom de rechtspraak daar zo slecht op corrigeert.
De rechtszaal als praktijk en als toetssteen
– Civis Mundi Digitaal #165
Een dag in de rechtszaal als casus om te laten zien hoe selectief wordt gefloten en hoe beperkt de ‘VAR’-functie in de rechtspraak feitelijk is.
– Civis Mundi Digitaal #165
De zaak-Schuiling toont hoe uitspraken juridisch verdedigbaar kunnen zijn en toch maatschappelijk aan legitimiteit inboeten.
– Civis Mundi Digitaal #166
Over een onderzoek dat de vraag naar klassenjustitie moest beantwoorden, maar vooral laat zien hoe politiek gevoelige conclusies geruisloos kunnen verdwijnen.
– Civis Mundi Digitaal #166
Een kritische bespreking van uitlatingen en keuzes aan de top van de rechterlijke macht, en wat die betekenen voor het publieke vertrouwen in de rechtspraak.
Affaires als stresstest voor de rechtsstaat
– Civis Mundi Digitaal #167
Een vergelijking van twee lang slepende dossiers die laten zien hoe macht, reputatie en strafrecht elkaar wederzijds gijzelen.
– Civis Mundi Digitaal #167
Deze zaak fungeert als lakmoesproef voor de bereidheid van instituties om ernstige fouten te erkennen en daadwerkelijk te herstellen.
– Civis Mundi Digitaal #168
De Deventer moordzaak maakt zichtbaar hoe hardnekkig het gat kan zijn tussen rechterlijke waarheid en publieke intuïtie.
Recht, banken en media: voorbij de rechtszaal
– Civis Mundi Digitaal #169
Over de manier waarop financiële macht, politiek en recht elkaar beschermen, en wat dat betekent voor burgers die naar de rechter stappen.
– Civis Mundi Digitaal #169
Een blik op hoe een kwaliteitskrant omgaat met eigen blinde vlekken, en hoe beperkt de ruimte is voor echte zelfkritiek via de ombudsman.
Met dit overzicht zijn deze blog en de Civis Mundi-publicaties weer even bij elkaar gebracht. Wie deze site volgt vanwege de kritische blik op rechtspraak en financiële schandalen, vindt in de bovenstaande artikelen de uitgebreide dossiers, casussen en bronnen waar in de krant zelden ruimte voor is. Nieuwe stukken over rechtspraak verschijnen vaak eerst in Civis Mundi; via deze blog kan daarna naar de belangrijkste bijdragen worden verwezen.
Wat u niet in de kranten leest 
Plaats een reactie